علائم و نشانه های سنگ کلیه

علائم و نشانه های سنگ کلیه،سنگ کلیه یکی از مشکلات پرتکرار ادراری-تناسلی است که می‌تواند منجر به درد شدید، عفونت‌ها و در موارد بسیار نادر، نیاز به جراحی کلیه شود. در ادامه این مقاله از تیم فرطب به مباحث مهمی مانند سنگ کلیه چیست؟راه های پیشگیری از سنگ کلیه چیست؟درمان سنگ کلیه و اینکه آیا درمان خانگی برای سنگ کلیه وجود دارد میپردازیم پس با ما همراه باشید.

مقدمه

بر اساس پژوهش‌ها، معمولا یک نفر از هر بیست نفر در طول عمر خود با مشکل سنگ کلیه مواجه می‌شود. این سنگ‌ها می‌توانند در هر قسمتی از سیستم ادراری، شامل کلیه‌ها تا مثانه، بوجود آیند.

اکثراً زمانی که ادرار ترکیبات غلیظ‌تری پیدا می‌کند، مواد معدنی کریستالی شده و به یکدیگر ملحق می‌شوند، و در نتیجه سنگ تشکیل می‌پذیرد. سنگ‌های کوچک اغلب به طور طبیعی دفع می‌شوند، اما این فرآیند دفع ممکن است تجربه‌ای دردناک باشد.

سنگ کلیه چیست؟

سنگ کلیه یکی از شرایط پزشکی است که در دستگاه ادراری انسان بروز می‌کند. این حالت زمانی اتفاق می‌افتد که مواد معدنی و اسید‌ها در ادرار به هم چسبیده و توده‌های سفت یا “سنگ‌ها” تشکیل می‌دهند.

سنگ کلیه می‌تواند در کلیه‌ها، مجاری ادراری، مثانه و حتی سیستم ادراری کلی بوجود آید. انواع مختلفی از سنگ‌ها وجود دارند، از جمله سنگ‌های کلسیمی، سنگ‌های اورات، سنگ‌های فسفاتی و سنگ‌های سیستینی.

سنگ کلیه و انواع آن

سنگ کلیه انواع مختلفی دارد که در ادامه به آن میپردازیم پس تا آخر با ما همراه باشید.

سنگ‌های کلسیمی

سنگ‌های کلسیمی از جمله پرتکرارترین انواع سنگ کلیه هستند. این نوع سنگ‌ها اغلب از کلسیم اگزالات یا کلسیم فسفات ساخته شده‌اند. اغلب به علت برخی عوامل ژنتیکی یا نادرستی‌های تغذیه‌ای بوجود می‌آیند.

سنگ‌های اورات

سنگ‌های اورات عمدتاً از املاح اوریک اسید تشکیل شده‌اند. این نوع سنگ‌ها غالباً در افرادی با رژیم غذایی حاوی پروتئین زیاد بوجود می‌آید.

سنگ‌های فسفاتی امونیومی مگنزیمی

این نوع سنگ‌ها، به نام سنگ‌های فسفاتی امونیومی مگنزیمی یا سنگ‌های “شیشه‌ای” نیز شناخته می‌شوند. اغلب در افرادی با عفونت‌های ادراری مکرر بوجود می‌آیند.

سنگ‌های سیستینی

سنگ‌های سیستینی نسبتاً نادر هستند و عمدتاً به دلیل اختلالات ژنتیکی بوجود می‌آیند. این سنگ‌ها از اسید آمینه سیستین تشکیل شده‌اند.

دلایل مبتلا شدن به سنگ کلیه

تغذیه نامناسب

یکی از عوامل اصلی تشکیل سنگ کلیه، تغذیه نامناسب است. مصرف زیاد نمک، پروتئین حیوانی، و عدم مصرف کافی آب می‌تواند به تشکیل سنگ کلیه منجر شود.

کم‌آبی

عدم مصرف کافی آب یا کم‌آبی، موجب افزایش چگالی ادرار و تشکیل سنگ می‌شود.

عوامل ژنتیکی

در برخی افراد، پیش‌زمینه ژنتیکی برای تشکیل سنگ کلیه وجود دارد. اگر افرادی در خانواده شما از این بیماری رنج می‌برند، احتمال ابتلا شما نیز بیشتر است.

عفونت‌های ادراری

عفونت‌های ادراری گاهی اوقات می‌توانند به تشکیل سنگ‌های کلیه منجر شوند، به‌خصوص اگر تشخیص و درمان نشوند.

بیماری‌های متابولیکی

بیماری‌هایی مثل هیپرپاراتیروئیدی یا سندرم رنال توبولار اسیدوزیس نیز می‌توانند سبب تشکیل سنگ کلیه شوند.

مصرف برخی داروها

مصرف برخی از داروها مثل دیورتیک‌ها، انتی‌اکسیدان‌ها و برخی مکمل‌های کلسیم و ویتامین D می‌تواند به تشکیل سنگ کلیه منجر شود.

راه‌های تشخیص سنگ کلیه

تشخیص سنگ کلیه معمولاً از طریق یک ترکیبی از آزمایش‌های ادرار و خون، سونوگرافی، سی‌تی اسکن، و گاهاً رادیوگرافی داخل وریدی انجام می‌شود.در ادامه به رایج ترین روش های تشخیص سنگ کلیه میپردازیم.

آزمایش ادرار

یکی از روش‌های اولیه و ساده برای تشخیص سنگ کلیه، آزمایش ادرار است. در این آزمایش، نمونه‌ی ادرار بررسی می‌شود تا از وجود کریستال‌ها، گلبول‌های قرمز و سفید و باکتری‌ها مطلع شد.

آزمایش خون

آزمایش‌های خون نظیر BUN (Blood Urea Nitrogen)، کراتینین، و الکترولیت‌ها می‌توانند اطلاعاتی در مورد عملکرد کلیه‌ها و تراز مواد معدنی در بدن ارایه دهند.

سونوگرافی

سونوگرافی کلیه یکی از رایج‌ترین تکنیک‌ها برای تصویربرداری و شناسایی سنگ کلیه است. این روش بدون درد و بدون اشعه است.

سی‌تی اسکن (CT Scan)

با استفاده از سی‌تی اسکن، تصاویر دقیق‌تر و با وضوح بالا از کلیه‌ها و دیگر بخش‌های دستگاه ادراری به دست می‌آید. این روش در تشخیص سنگ‌های کوچک بسیار موثر است.

تصویربرداری با پرتوهای X

این روش کمتر استفاده می‌شود چرا که تمام سنگ‌ها در تصاویر X-ray قابل مشاهده نیستند، اما برای برخی انواع سنگ کارآمد است.

رادیوگرافی داخل وریدی (IVP)

در این روش، یک ماده کنتراست در ورید می‌شود و سپس تصاویر X-ray گرفته می‌شود. این روش می‌تواند به نمایش دقیق‌تر محل سنگ در دستگاه ادراری کمک کند.

علائم و نشانه های سنگ کلیه

بطور کلی، علائم و نشانه‌های سنگ کلیه می‌توانند بسیار متفاوت باشند بسته به اندازه، موقعیت و نوع سنگ. در ادامه به برخی از این علائم می‌پردازم:

درد در پهلو یا کمر

یکی از شایع‌ترین نشانه‌ها، درد در پهلو یا کمر است. این درد می‌تواند از خفیف تا شدید باشد و معمولا به صورت موج‌هایی اتفاق می‌افتد.

تغییر در رنگ ادرار

ادرار قرمز یا قهوه‌ای می‌تواند نشان‌دهنده حضور خون در ادرار و وجود سنگ کلیه باشد.

ادرار کردن متداول

افزایش تناوب ادرار کردن و تشنج‌های در حین ادرار کردن نیز می‌تواند نشانه‌ای از سنگ کلیه باشد.

تب و تهوع

تب و لرز به همراه تهوع و استفراغ نیز می‌توانند نشانه‌های این بیماری باشند، به خصوص اگر با عفونت همراه باشند.

کدورت ادرار و بوی بد

کدورت ادرار و بوی بد می‌تواند نشانه‌ای از عفونت ادراری باشد که ممکن است به عنوان یک پیامد از سنگ کلیه رخ دهد.

تورم در پاها و دستها

بدلیل کاهش عملکرد کلیه‌ها، تورم در پاها و دستها ممکن است اتفاق بیافتد.

اگر شما یا کسی که می‌شناسید از این علائم رنج می‌برد، توصیه می‌شود هر چه سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید. تشخیص دقیق و درمان سریع می‌تواند پیامدهای جدی را کاهش دهد.

راه های پیشگیری از سنگ کلیه

هیدراتاسیون مناسب: یکی از مهم‌ترین عوامل پیشگیری از سنگ کلیه، مصرف آب به اندازه کافی است.

کاهش مصرف نمک: مصرف بیش از حد نمک می‌تواند به تشکیل سنگ کلیه کمک کند.

رژیم غذایی مناسب: مصرف پروتئین حیوانی، اکسالات و کلسیم را محدود کنید.

ورزش منظم: ورزش کردن به بهبود عملکرد کلیوی کمک می‌کند و از تشکیل سنگ کلیه جلوگیری می‌کند.

مصرف مواد گیاهی: برخی گیاهان مانند برگ گلابی می‌تواند به پیشگیری از تشکیل سنگ کلیه کمک کند.

جمع بندی

اگر با علائم سنگ کلیه یا شن کلیه مواجه شده‌اید و دردی ناگوار تجربه می‌کنید، پیشنهاد می‌شود که به یک پزشک اورولوژیست مراجعه کنید. شایان ذکر است که پزشکان داخلی نیز می‌توانند در راه‌یافتن به درمان این مشکل به شما پشتیبانی کنند.

ممنون که تا انتهای این مقاله با ما همراه بودید و لطفا نظرات خود را با ما به اشتراک بگزارید.

منابع مشابه خارجی: Kidney stones – Symptoms and causes – Mayo Clinic